Vergelijk het met een hybride auto. Die heeft naast de verbrandingsmotor ook een groot accupakket aan boord. De afgelopen 60 jaar hebben wij altijd Diesel-Elektrisch gereden. Elektrisch slaat in dit geval op de energie die wordt gebruikt voor de aandrijving van de locomotief - niet op de aanwezigheid van een accupakket. Omdat er geen accupakket in die locomotieven zat, konden we ook geen energie opslaan - laat staan hergebruiken. Zonde, want onze wagons zijn ongeremd dus moest alle remkracht uit de locomotief komen. Met deze nieuwe, hybride locomotief kunnen we die remkracht wel terugwinnen en ook meteen inzetten voor de aandrijving. Zo besparen we niet alleen energie, we stoten ook nog eens minder uit. 

Is deze locomotief net zo sterk als zijn voorganger?

Het accupakket kan in combinatie met de verbrandingsmotor dezelfde werkzaamheden uitvoeren dan de Diesel-Elektrische rangeer locomotieven. Hiervoor is een accupakket geselecteerd van 414kWh, dit is 6x groter dan in de gemiddelde elektrische auto.

Hoe laad je 'm op?

Het accupakket wordt opgeladen door een kleine dieselmotor (4x zo klein als voorheen) met een generator. Op deze manier kan de dieselmotor altijd op het ideale toerental draaien wat voor de meest efficiënte verbranding zorgt. Naast de lagere uitstoot door het lagere brandstofverbruik, is de uitstoot ook 'schoner' omdat de verbranding op een constante, optimale temperatuur plaatsvindt. 

Waarom niet gewoon op via het stopcontact? 

Dan ben je ook afhankelijk van vaste oplaadplekken, maar onze locomotieven zijn in principe altijd in beweging. Dat maakt energie-opwekking op de locomotief zelf juist zo handig. Een Green Team heeft wel al onderzocht welke locaties de inzetbaarheid van de locomotieven het minst beïnvloeden en wat de beste laadmethode is maar dat gaan we eerst op kleine schaal testen. Het voorzien van de benodigde laadinfrastructuur en de beschikbare ruimte op ons elektrische net speelt hier ook een rol in. 

Wat kost 'ie?

Het totale projectbudget ligt net onder de 20 miljoen. Daarvoor hebben we 10 state-of-the-art locomotieven die minder storingen vertonen en ook minder onderhoud nodig hebben. Ook voor de machinisten is dit een stap vooruit want ze hebben nu veel meer ruimte in de cabine. Nog een voordeel: met deze locomotieven is de overstap naar waterstof makkelijker. 

Wanneer zijn we compleet?

De tiende locomotief zal voor het einde van 2026 worden geleverd. De 10 hybride locomotieven zullen dan samen worden ingezet met de 4 reeds diesel-elektrische locomotieven die in 2018/2019 al geleverd waren door dezelfde leverancier. Toentertijd was de techniek nog niet zo ver om de stap naar hybride te kunnen maken maar ze voldoen natuurlijk wel aan de huidige emissie-eisen voor dieselmotoren. Qua innovatie is dit momenteel een van de meeste compacte rangeerlocomotieven in zijn soort, kijkend naar het trekvermogen, de accugrootte en het beschikbare zichtveld vanuit de centraal geplaatste cabine. 

Wat gaat de omgeving hiervan merken?

Dat kunnen we pas met zekerheid zeggen als we de meetresultaten binnen hebben. We verwachten dat de hybride locomotief stiller en minder vervuilend is dan de locomotieven uit 2018/2019. Op basis van de kwalificaties hopen we zelfs op 97% minder stof, 96% minder NOx, minimaal 25% minder brandstof (en dus ook CO2 emissie) en 30% minder geluid (alleen bij deze locomotief, red.) Maar goed, laten we eerst de metingen netjes afwachten. 

Wie doet de ombouw? Wijzelf of een externe partij?

De (samen)bouw van de locomotieven wordt uitgevoerd door Bemo Rail uit Warmenhuizen. Tata Steel levert het frame en de wielstellen. Deze worden namelijk hergebruikt uit onze bestaande vloot. Nadat een locomotief uit bedrijf is genomen, wordt deze door Hoogovens Technische Dienst (HTD) gestript en gereviseerd. Dan hebben we het over in totaal 500 ton staal wat opnieuw wordt ingezet.  De meeste onderaannemers en toeleveranciers van Bemo zijn overigens gewoon in Nederland gevestigd. Dat scheelt weer in het transport en onze carbon foot print. 

Begin juli werd ‘ie al geleverd maar we nemen 'm nu pas in gebruik. Waarom heeft dat zo lang geduurd? 

De leverancier had al eerder loco’s geleverd die speciaal voor ons waren ontworpen en gebouwd. Nu hebben we de hybride aandrijving in het ontwerp verwerkt. Qua uiterlijk is de locomotief weinig veranderd maar onder de kap is het volledig nieuw. Als je een product aanpast, heb je kans dat de theorie niet helemaal overeenkomt met de praktijk. Zo moesten alle storingsmeldingen goed doorkomen, wilden we alles kunnen loggen en hadden we nog wat optimalisaties voor de software.  Dat is nu allemaal geregeld. 

Dit vinden de betrokkenen ervan:

Rob Schilder (Machinist OSL – ploeg Geel) een van de machinisten die heeft gereden gedurende de inbedrijfstelling
“De souplesse van het optrekken, rijden en afremmen met onze enorme gewichten met bijna geen uitstoot is bewonderingswaardig. Een knap stukje techniek. We zijn klaar voor de toekomst!”

Peter Hoogenboom (Sr Project Manager PTC) 
“Dat wij dit vooruitstrevende project voor het overgrote deel in Nederland hebben kunnen aanbesteden en tot een succes hebben weten te brengen! Dat is het voordeel van korte aanvoer- en communicatielijnen en de innovatieve capaciteit van ons menselijk kapitaal.”

Wilko Keulemans (Manager Rail Transport OSL) 
"De nieuwe state-of-the art locomotief past goed binnen onze duurzaamheidsdoelstellingen.”

Wouter Groen (Order Manager HTD) verantwoordelijk voor de renovatie scope van het project, de 8x loco frames en 20x wielstellen
“We hebben optimaal gebruik gemaakt van de kennis en kunde van alle partijen. Er is ook genoeg ruimte gegeven voor op- en aanmerkingen waardoor iedereen blij is met het resultaat.”

Jan Stam (Technisch Specialist loco’s HTD) verantwoordelijk voor het onderhoud van alle locomotieven 
“Het was interessant en leerzaam om hierbij betrokken te zijn geweest! Het hoogspanningsgedeelte was ook best spannend, maar we laten ons niet leiden door angst - en als we iets niet kunnen, doen we het ook niet."
 

Vind je dit leuk? Lees dan ook

• VIDEO: Hij is er! Onze eerste hybride loco
• Minder noodsignalen van locomotieven 
• Deze maatregelen hebben we genomen om de geluidsoverlast terug te dringen
• De kracht van onze green teams
• Alles wat je moet weten over ons Groen Staal-plan