Verrassend groen tussen staal en installaties
Wie hier rondloopt, stuit zomaar op bloemrijke hellingen, bos, struweel en open graslanden met hier een daar stukjes vochtige duinvallei. Toch is dat nooit het eerste waaraan mensen denken bij een bezoek aan het terrein. Ecoloog Piet Admiraal en terreinbeheerder Perry Buijsman zetten zich samen in om de biodiversiteit niet alleen te behouden, maar stap voor stap te versterken. “Het begint met bewustwording en beleid,” zegt Piet. “Dan wordt het stap voor stap beter.”
Unieke soorten op ons terrein
Er groeit en bloeit van alles op het terrein. Piet: “We hebben op meerdere plekken vochtige duinvallei vegetaties. Dat zijn heel bijzondere stukjes.” Daar groeien onder andere moeraswespenorchis, hondskruid, gewone rietorchis en bijenorchis. Eén soort springt er echt uit: “Dat is namelijk de bokkenorchis,” vertelt Piet. “Die is wettelijk beschermd en vastgesteld bij het ecologisch onderzoek in het kader van het Heracles Groen Staal-project. Die wil ik natuurlijk heel graag in bloei zien, dus die mag Perry niet afmaaien,” grapt de ecoloog. Maar ook glad biggenkruid, een zeer beschermde soort, heeft één bekende groeiplaats op ons terrein. Veel mensen weten dat niet, merkt Perry op: “Veel Nederlanders denken dat hier niets groeit, terwijl hier soorten staan die je elders, ook in natuurgebieden, nauwelijks ziet.” Piet vult aan: “In de juiste tijd van het jaar staat alles prachtig in bloei. Het is echt meer dan alleen braam en brandnetels. Zo hebben we na 100 jaar industrie nog stukjes met echt oud eikenbos.”
‘‘Die bokkenorchis wil ik heel graag in bloei zien’’
Van beleid naar praktijk
Al dat bijzondere groen willen we ook in stand houden. Bij projecten die buiten het reguliere onderhoud vallen, wordt biodiversiteit al structureel meegenomen. “Wat we al heel goed doen, zijn de projectmatige dingen,” vertelt Piet. “Daar gaat altijd een flora- en faunaonderzoek aan vooraf.” Een concreet voorbeeld is het Heracles-project, waar vooraf is onderzocht welke beschermde soorten aanwezig zijn. Om die zorgvuldigheid overal gelijk toe te passen, werkt Piet met collega’s van HSE en Sustainability aan biodiversiteitbeleid. “Zo krijgen we duidelijke richtlijnen en werkwijze op papier,” zegt Piet. “En uiteindelijk ook het mandaat om keuzes te maken.” Daarnaast wordt voor het reguliere terreinbeheer gekeken naar het werken met een gedragscode natuurbeheer. Dat maakt het mogelijk om werkzaamheden beter te plannen – bijvoorbeeld buiten het broedseizoen – om zo schade aan flora en fauna te voorkomen.
De kracht van samenwerken
De samenwerking tussen Piet en Perry bleek cruciaal. “Er gebeurden dingen op de site waarvan we niet altijd wisten wat wel en niet mocht,” zegt Perry. “Door Piet erbij te betrekken, kwamen we er soms achter dat het anders moest.”
Inmiddels weten de mannen elkaar goed te vinden. De volgende stap: biodiversiteit sitebreed borgen. Perry: “We willen voorkomen dat er werkzaamheden worden uitgevoerd en we pas achteraf zien dat er veel groen verdwenen is. Liever vooraf aan tafel, zodat we kunnen meedenken over alternatieven.” Piet vult aan: ‘‘En dan kunnen we ook slim combineren. Als er bijvoorbeeld graafwerkzaamheden op een plek gepland zijn, combineer die dan bijvoorbeeld meteen met exoten bestrijding. Als je toch graafwerk doet, kun je gelijk die planten er uithalen en afvoeren.’’
‘‘Piet is aardig wat rondjes wezen rijden om unieke soorten in kaart te brengen’’
Andere keuzes
Wat volgens Perry en Piet nu nog mist is met name secuurder te werk gaan. ‘‘We zijn nu vaak nog wat rigoureus,’’ vertelt Perry. Zorgvuldig werken zit vaak in kleine, praktische keuzes. Piet: “Bij het maaien bijvoorbeeld hoekjes laten staan en niet alles in één keer doen. Dan behouden insecten hun leefgebied.” Ook bij groenbeheer wordt anders gekeken. ‘‘Veiligheid is natuurlijk het belangrijkste. Dus soms moet er bijvoorbeeld een boom in de zichtlijn bij het spoor weg. In plaats van die boom te kappen, kunnen we deze ook ergens anders op het terrein planten,’’ vertelt Piet enthousiast. ‘‘Zo verbeter je gelijk het terrein,’’ voegt Perry nog toe. Op de ene plek ongewenste bomen of struiken krijgen zo een nieuwe plek op het terrein, in plaats van dat er nieuw gebiedsvreemd plantmateriaal wordt gekocht. Dat is duurzamer én op termijn goedkoper.
Samen behouden we onze unieke natuur
De ambitie is helder: eerst behouden wat er is, daarna verbeteren. “We willen behouden wat we hebben – en daar een ecologische plus op zetten,” zegt Piet. “Dat kan alleen samen. Zo maken we met kleine stappen samen een groot verschil.”