‘Niet iedere milieumelding is een incident'
Er moet meer controle komen op de uitstoot, vindt de Expertgroep Gezondheid IJmond. Nu maken we nog zo’n 3000 milieumeldingen per jaar. Hoe zit dat? Manager Environment Abha Kapilashrami legt uit.
Als een industrie ruim 3000 incidenten per jaar opgeeft, denkt men al gauw dat de bedrijfsvoering niet op orde is. “Zo'n aantal is immers niet incidenteel meer te noemen, zo'n aantal is structureel,” zegt de Expertgroep Gezondheid IJmond. Hoe zit het nu?
Abha, om wat voor incidenten gaat het?
De term incident zou iets genuanceerd moeten worden. Zo onderscheiden wij zogenaamde ongewone voorvallen en vergunde bedrijfsomstandigheden. Een ongewoon voorval is een juridische term en doelt op een afwijkende omstandigheid die mogelijk een significant nadelig effect kan hebben op de leefomgeving. We zijn wettelijk verplicht om deze te melden bij bevoegd gezag en ook actie te nemen om de effecten ervan zoveel mogelijk te beperken en herhaling te voorkomen. Dat is bijvoorbeeld het geval bij een storing van een installatie, bij brand of lekkage. We hebben een standaard milieumeldingenlijst (SMML) die afspraken bevat met bevoegd gezag. Hierin staan dit soort ongewone voorvallen maar ook andere (vergunde) omstandigheden waarvan de Omgevingsdienst (OD) graag op de hoogte wil zijn. In het proces van staalmaken kunnen bijvoorbeeld ook kortstondig emissies ontstaan, zoals een rookpluim bij een hoogoven. Ondanks dat ze zijn vergund, melden wij die situaties wel. Vergund zijn bijvoorbeeld ook de emissies die kunnen ontstaan bij onderhoudsklussen die wij doen om de veiligheid en milieuprestaties te waarborgen.
Wat is het doel van de milieumeldingenlijst?
De milieumeldingenlijst bevat gebeurtenissen waarvan we met bevoegd gezag (ODNZKG en RWS) hebben afgesproken dat we die melden. De SMML bevat incidenten (de zogenaamde ongewone voorvallen), vergunde omstandigheden en onderhoud. Als mensen in de omgeving vervolgens rook zien of ze horen of ruiken iets ongewoons, kan de Omgevingsdienst uitleggen waardoor dat komt.
Worden onze milieumeldingen slecht gemonitord?
Juist niet! We melden heel veel – groot en klein - om bevoegd gezag (en indirect dus ook de omgeving) te informeren over wat er op ons terrein gebeurt. Meldingen worden bij de werkeenheden gemonitord en opgevolgd. Bij incidenten kijken we hoe we dit in de toekomst kunnen voorkomen.
Wat zijn de meest voorkomende milieumeldingen?
Ongeveer een kwart van de meldingen gaat over rookemissie bij de Hoogovens. Dat is in de omgeving waarneembaar maar in veel gevallen wel onderdeel van ons vergunde proces, dus daardoor geen incident.
Wat zijn nog meer geen incidenten?
Als de bandenwassers (wassen de banden van voertuigen om verspreiding van stof tegen te gaan, red.) uit bedrijf gaan bij vorst, is dat een keuze en onderdeel van onze reguliere procedure - anders bevriezen de leidingen. Dit is geen incident maar melden we momenteel op verzoek van de OD volledigheidshalve wel. Net als “grondwater oppompen en lozen op het maaiveld”. Het wordt op verzoek van bevoegd gezag in de SMML lijst opgenomen en vervolgens melden we het en zo denkt de omgeving: Aha! Incident. We zijn dan een leiding aan het inspecteren waarvoor het grondwater moet worden weggehaald. Dat is onderhoud, hoort erbij.
En een fakkel?
Bij Tata Steel werken we zoveel mogelijk circulair. Dat betekent dat we de productiegassen van de ene fabriek inzetten bij de andere. Maar er zijn situaties waarbij we in de eigen fabrieken of in de centrales van Vattenfall al het productiegas niet kwijt kunnen. Dan moeten we tijdelijk ons productiegas affakkelen om overdruk te voorkomen. Deze situaties zijn wel vergund en een noodzakelijk onderdeel van onze complexe bedrijfsvoering. Alleen als een fakkel zou zijn ontstaan door een storing, dan spreken we van een incident.
Verwarrend!
Ja dit kan verwarrend lijken. Neem de melding “rookemissie”. Mensen met proceskennis kunnen vaak inschatten wat dat inhoudt. Voor anderen, zoals de Expertgroep Gezondheid IJmond, is zo’n melding te vaag. Ze kennen de technische processen van de industrie niet. Dat kunnen we ook niet verwachten van leken maar als die nuances verloren gaan bij de lezing van de SMML, ontstaat er wel een vertekend beeld.
Hoe zou het systeem inzichtelijker kunnen zijn?
Nu worden incidenten, onderhoud en reguliere bedrijfsvoering nog allemaal op een hoop gegooid. Om dit inzichtelijker te maken willen wij de incidenten in het meldingensysteem lostrekken van meldingen die bij onze reguliere bedrijfsvoering horen. Hierover zijn we nu in gesprek met bevoegd gezag en we hopen dit jaar met een pilot te starten.
En hoe zit het met de zeer zorgwekkende stoffen?
Onze emissies – inclusief de zeer zorgwekkende stoffen die van invloed zijn op onze gezondheid - kun je terugvinden in ons Elektronisch Milieu jaarverslag. Voor incidenten moeten de milieugevolgen ook worden gemeld.
Dus wat kunnen we concluderen?
Het klinkt misschien als een semantische discussie maar alle milieumeldingen incidenten noemen, geeft een vertekend beeld. We werken gecontroleerd en volgens vergunning. Die nuancering is dus van belang.
Vind je dit leuk? Lees dan ook:
- Zo komen we aan onze cijfers
- Zo is het gesteld met de luchtkwaliteit in de IJmond (en het is beter dan je denkt)
- Werken aan minder stofuitstoot bij de Hoogovens
- “Supergaaf om aan een schonere leefomgeving te werken”
- Welkom bij de opening van “onze ARI”
- Dit is wat er in de omgeving zichtbaar kan zijn
- Alle overlastmeldingen en ongewone voorvallen